Forte Sofia

Forte Sofia ligt laag op de San Leonardo-heuvel, ten noordwesten van Verona. Je kijkt van hier uit over de westelijke linkeroever van de Etsch, met de rondella en het ravelijn van San Giorgio. Het fort is tussen 1837 en 1843 verrezen onder leiding van generaal-majoor Franz von Scholl. Het hoort bij het Habsburgse verdedigingsnetwerk rond Verona, aangelegd tussen 1814 en 1866: muren, bastions, forten, schansen, pakhuizen en kazernes. De vesting eert aartshertogin Sophia van Beieren, de moeder van de latere keizer Frans Jozef. Van alle heuvelvestingen is dit de zuidelijkste.

De heuvelvestingen moeten vijandelijke troepen tegenhouden die de stad vanuit het noorden willen omzeilen. Dit fort dekt de rug van het hoger gelegen Forte San Leonardo. Samen met Forte San Procolo bestrijkt het de weg richting Tirol en de dalende Etsch met overlappende vuurvlakken. Een droge gracht scheidt het werk van de voorliggende heuvel, geometrisch vormgegeven voor laag artillerievuur. Binnen de polygonale omvangsmuur met schietgaten staat de ronde middentoren, drie verdiepingen plus een open platform. De tweede verdieping herbergt een ringvormige kasemat met twaalf openingen voor geschut. Bovenop staan de stukken op affuiten die een volle kring van 360 graden toelaten. Tot de bewapening behoren veertien gladloops kanonnen en zeventig vaten buskruit van elk 112 kilogram. In oorlogstijd telt de bezetting honderdvijftig infanteristen en vierentwintig kanonniers, in noodgevallen tweehonderddertig man.

In de loop van de tijd is de militaire rol vervlogen en groeit de vegetatie over het tufsteenwerk. Maar het bouwwerk zelf blijft overeind staan. Binnen zie je de drie verdiepingen en de kazematten nog steeds. Vanaf de helling openen zich panorama's over de stad en het omliggende platteland. Wandelpaden slingeren door de heuvels en langs de oude verdedigingswerken. In de kern van de toren wacht de dubbele wenteltrap, van het bomvrije kruitmagazijn tot het platform.