Familie Gutter

Leipzig'de bir evin önünde, kaldırım taşlarının arasına gömülü küçük bir pirinç levha, Helene ve Isidor Gutter'ı anıyor. Çift, kentin Yahudi cemaatine bağlıydı ve levhada isimlerinin yanı sıra akıbetlerine dair bilgiler de yazılı.

Taş, sanatçı Gunter Demnig'in 1990'larda başlattığı Stolperstein projesinin bir parçası. Proje, Nazi zulmünün kurbanlarının her birini, özgürce seçtikleri son evin önünde anıyor. İsimler titizlikle araştırılır ve taşlar çoğu zaman küçük bir törenle yerine konur. Bu taşlar Avrupa'nın pek çok ülkesine yayılmış durumda. Leipzig'de özellikle Waldstraßenviertel ve Gohlis sokaklarında çok sayıda taşla karşılaşırsın. Her biri ayrı bir hikâye anlatıyor ve hepsi birlikte kentin içine dağılmış tek bir anıt oluşturuyor. Taşlar Yahudi ailelerin yanı sıra Roma ve Sintileri, siyasi tutsakları ve engelli insanları da anıyor.

Ortada büyük bir anıt yok: taş, bilerek kaldırım hizasında ve günlük hayatın tam içinde duruyor. Yürürken gözüne ilişir, belki bir an duraklarsın ve bu kapıda bir zamanlar yaşamış insanları hatırlarsın. Gönüllüler taşları temizler ve isimler böylece okunaklı kalır. Eğilip okuduğun o birkaç harf, Gutter ailesini yeniden kendi evinin önüne getiriyor.