NS-Dokumentationszentrum München

Voor je staat een witte kubus, op het perceel waar ooit het Braune Haus stond. Dat paleis diende als representatieve zetel van de NSDAP, tot een bombardement het in januari 1945 verwoestte. Decennialang bleef hier een geladen leegte midden in de stad. Het NS-Dokumentationszentrum München opende in 2015 zijn deuren en heropende in 2025, na een renovatie van vijf maanden.

Het centrum kiest een kritische blik en onderzoekt de rol van München als ‘hoofdstad van de beweging’. Die naam gaf het regime zelf aan de stad. De vaste tentoonstelling “München und der Nationalsozialismus” toont hoe lokale instellingen, rituelen en symbolen een gewelddadig nationaal project voedden. Archiefdocumenten, foto's en voorwerpen staan naast kunstinterventies en tijdelijke presentaties. Een paar concrete draden uit die tijd lopen door de zalen. Partijdonaties en leningen van rijke industriëlen bekostigden het huis: 800.000 goudmark. Daar toonde de partij de ‘Blutfahne’, het vaandel dat de beweging als heilig relikwie vereerde. Op enkele passen afstand zijn de fundamenten van de Ehrentempel nog zichtbaar, resten van een rituele grafcultus. Aan de overkant staat de Führerbau, waar op 30 september 1938 de documenten van het Akkoord van München werden getekend. Zo vormden de gebouwen rond de Königsplatz ooit een heel partijkwartier.

Het aanbod reikt verder dan de vitrines, met een leerforum, een bibliotheek en onderwijs voor scholen, jongeren en docenten, deels online. De programma's koppelen die geschiedenis aan autoritaire ideologieën, racisme, antisemitisme, uitsluiting en de mechanismen van vervolging. Een tweede locatie is gepland: een gedenkplaats over de geschiedenis van NS-dwangarbeid, op het terrein van de voormalige Reichsbahnausbesserungswerke in Neuaubing. Voordat je binnenstapt, toont een informatiepaneel het Braune Haus, gefotografeerd vóór de verwoesting. Die foto en de sporen op het plein zijn de blijvende, fysieke vragen van deze plek.