Maximilianbrunnen

Maximilianbrunnen wznosi się na rynku niemieckiego miasta jako wysoka fontanna targowa, koronowana figurą w zbroi. Cały pomnik mierzy prawie pięć metrów, a na szczycie stoi cesarz Maksymilian II. Z góry spogląda na plac, na którym mieszkańcy od wieków się schodzili, handlowali i czerpali wodę. Fontannę stworzył w 1570 roku Leonhard Baumhauer, artysta z Tybingi, i uczynił cesarza jej centrum. Wysoko ponad niecką Maksymilian dzierży berło wyciosane w kamieniu.

Kamienna postać wiąże tę budowlę z polityczną historią miasta. Miasto otrzymało prawo targowe około 1180 roku, a później prawa cechowe stały się filarem jego niezależności jako wolnego miasta Rzeszy. Fontannę postawiono, by skłonić cesarza do zwrotu tych praw, a w 1578 roku miasto je odzyskało. Zwykłe miejsce czerpania wody zamieniło się w ten sposób w trwały znak miejskiego przywileju. Jednak przez wieki pełniła również rolę czysto użytkową: do 1900 roku zwierzęta piły z tej samej niecki. U dołu należała więc do codziennej pracy placu, u góry cesarz oznaczał władzę i prawną opiekę.

Pomnik wpisuje się też w szerszy krajobraz wodny: w granicach miasta stoją 86 fontann, a 31 z nich zasila się z naturalnych źródeł. Ta obfitość tłumaczy, dlaczego fontanny stały się tak widoczną częścią życia publicznego. W tym tłumie wyróżnia się jednak ta jedna: jej data i cesarska figura przechowują opowieść o prawach, władzy i samodzielności. Warto spojrzeć jeszcze raz na wzniesione ramię i berło. Wyglądają jak ceremonia zamrożona w kamieniu, choć pod spodem przez stulecia piły zwierzęta i gromadzili się ludzie. Taki właśnie obraz zostaje w pamięci: pracująca fontanna niosąca przesłanie o wolności.