Chiesa di San Pietro in Gessate

Giữa lòng Milan, Chiesa di San Pietro in Gessate đứng vững từ khoảng năm 1460, khi phong cách Phục hưng Lombardia đang độ rực rỡ. Người vẽ kiểu cho nhà thờ là Guiniforte Solari, kiến trúc sư cũng từng góp tay vào Ospedale Maggiore và Santa Maria delle Grazie. Nói cách khác, bạn đang nhìn vào tác phẩm của một người từng giúp định hình bộ mặt thành phố này.

Bước vào trong, bố cục ba gian theo kiểu vương cung thánh đường mở ra, những vòm nhọn tựa trên các cột granite với đầu cột mang dòng Corinth. Cách chia không gian ấy gợi sắc thái chủ nghĩa nhân văn Florence mà Filippo Brunelleschi từng khai mở. Mặt tiền hình đầu hồi mang họa tiết đất nung đặc trưng Lombardia, được Diego Brioschi phục dựng năm 1912. Nhà nguyện Grifi giữ bộ bích họa Storie di Sant'Ambrogio do Bernardino Butinone và Bernardo Zenale thực hiện, kể lại cuộc đời Thánh Ambrogio từng cảnh một. Cạnh đó, nhà nguyện Obiano nổi bật bằng các bức họa của Donato Montorfano xoay quanh đời Thánh Antônio.

Bom đạn Thế chiến thứ hai từng làm hư hại nặng kết cấu, nhưng các đợt trùng tu đã gìn giữ được cả giá trị lịch sử lẫn nghệ thuật. Ngày nay những cột granite vẫn đỡ lấy các vòm, họa tiết đất nung vẫn bám trên mặt tiền, và khách đi xe lăn cũng có lối vào thuận tiện. Cảnh đọng lại lâu nhất có lẽ là Thánh Ambrogio hiện trên tường nhà nguyện Grifi, sống động đến mức thế kỷ mười lăm dường như chưa từng rời bức tường.