Heidenschmiede

W Heidenheim an der Brenz, na wschodnim skraju Szwabskiej Alby w Badenii-Wirtembergii, leży Heidenschmiede. Ten niewielki okap skalny kryje osiem metrów kwadratowych schronienia, a przed nim mieści się nieco więcej miejsca. Między siedemdziesięcioma a pięćdziesięcioma tysiącami lat temu zatrzymywali się pod nim neandertalczycy. Nie osiedlali się tu jednak na stałe: po krótkich wizytach zostawały kamienne odłamki, kości zwierząt trafiały się pojedynczo.

Latem tysiąc dziewięćset dwudziestego ósmego natrafił tu Hermann Mohn, lokalny badacz. Szukał wtedy Uhuloch, małej szczeliny skalnej wzmiankowanej w starych zapisach, a znalazł to miejsce. W marcu tysiąc dziewięćset trzydziestego ruszyły jego systematyczne wykopaliska, choć formalnego przygotowania archeologicznego nie miał. Dokumentował skrupulatnie: rysował profile warstw i fotografował każdy wyciągnięty przedmiot. Zebrał około pięciu tysięcy narzędzi i odłamków oraz pięć kilogramów kości. Prace dokończył Eduard Peters, który zamknął wykopaliska w sierpniu tego samego roku.

Większość znalezisk powstała z trzeciorzędowego kwarcytu, resztę obrobiono z jaspisu i kwarcu. Surowiec przywożono z pobliskiej kotliny Steinheim i z doliny Stubental. Wśród wyrobów są pięściaki, drapacze i ostrza, dowody złożonej techniki obróbki kamienia. Szczątki mamutów, nosorożców i reniferów, choć nieliczne, zdradzają przyrodę tamtych czasów. Znaleziska oglądasz dziś w Landesmuseum Württemberg w Stuttgarcie i w muzeum w Heidenheim. Kto stanie pod tym okapem, stoi dokładnie tam, gdzie neandertalczycy strugali kwarcyt.