Leo Gustav Salomon

Loop je hier voorbij, kijk dan één keer naar beneden: tussen de straatstenen glinstert een klein vierkantje messing. Het ligt voor het voormalige Kaiser Wilhelm Gymnasium en draagt de naam Leo Gustav Salomon, geboren in 1894. De jongen achter die naam ging hier naar school, en daarom ligt zijn steen precies op deze stoep.

Leo en zijn broer Ernst waren een tweeling. Ze groeiden op in een joodse familie en zaten allebei op deze school. In 1935 werd Leo gearresteerd op grond van Paragraaf 175, de wet die homoseksualiteit strafbaar stelde. Een jaar later viel het vonnis, waarna hij verschillende gevangenissen doorliep. Angst, isolement en staatswillekeur bepaalden in die jaren zijn dagen. Op 11 oktober 1942 stierf hij in de gevangenis van Wolfenbüttel. Ernst werd een jaar later vermoord, in Auschwitz.

Het idee komt van kunstenaar Gunter Demnig: hij zet kleine stenen in de stoep, op plekken waar mensen woonden, leerden en liepen. Eén steen, één naam, één leven, zo luidt het principe. Hier liggen ook stenen voor andere voormalige joodse leerlingen van de school, onder wie Leos broer Ernst. Tientallen jaren lang bestonden er geen foto's van de broers, tot onderzoek hun gezichten uiteindelijk zichtbaar maakte. Wie ze bekijkt, ziet twee jonge mannen in plaats van alleen een naam. En het messing onder je voeten vangt telkens weer het licht: één blik omlaag brengt een heel leven terug, dat van Leo, zoon, broer en leerling van deze stad.